Wskoczyłeś w roboczy ciuch, zrobiłeś mocną kawę i upiłeś kilka pierwszych łyków… napełniony energią złapałeś się za auto pierwszego klienta i do roboty. Zdjęcie kół z samochodu i przekładka opon poszły gładko więc czas na wyważenie. Włączasz wyważarkę i wszystko wskazuje na to, że za chwilę będzie po robocie i można skasować zarobioną kasę. Ale co jest do licha… jeden ciężarek, drugi, trzeci…dołóż, 10, zmniejsz o 5.. .i tak w kółko!! Kurde wyważarka świruje?? Co jest?? No nic tylko się zepsuła….akurat teraz jak kolejka samochodów do samej bramy!! Trzeba dzwonić po serwis!? Nie ma rady….
Zaraz, zaraz…chwilunia… może jednak nie koniecznie :) Jeśli Twoja wyważarka włącza się, reaguje na polecenia i w dodatku koło się kręci po zamknięciu klapy lub naciśnięciu START, to jest duża szansa na to, że nic poważnego się nie stało. Jest kilka rzeczy, które możesz zrobić sam… tu i teraz :)
🔴 Przeczytaj też: Jaka wyważarka do warsztatu? Trzy włoskie wyważarki do kół
Po pierwsze…
Sprawdź kalibrację wyważarki - jest to czynność, o której często zapominamy, a ma ona decydujące znaczenie w procesie wyważania koła. W trakcie codziennej pracy wielokrotnie zakładamy i zdejmujemy z wyważarki koło, często uderzając felgą o wał. Ponadto przy nabijaniu ciężarków młotkiem na obręcz koła, powodujemy duże drgania i może to czasem powodować delikatne odjechanie wyważarki od normy. Jeżeli maszyna posiada systemy wprowadzania danych koła, to ciągła praca przyrządami pomiarowymi może również powodować delikatne “zagubienie” parametrów. Po to właśnie zdecydowana większość maszyn posiada funkcję kalibracji użytkownika, którą możesz wykonać sam. W związku z tym, że producentów maszyn jest wielu to i procedury kalibracji są różne, zatem nie będę się zagłębiać w to, jak dokładnie tą procedurę wykonać. Jest to opisane w instrukcji obsługi maszyny - do niej należy się odnieść. Jest jednak kilka rzeczy, które powinieneś wiedzieć o samej kalibracji:
- KALIBRACJA WAGI - mam tu na myśli kalibrację sensorów piezo odpowiedzialnych za odczyt drgań pochodzących z niewyważenia koła. Jeżeli sensory zgubią właściwe parametry, będą wtedy w błędny sposób odczytywać drgania pochodzące z koła, a komputer wyważarki błędnie przeliczy wagi ciężarków niezbędnych do skorygowania tych. Zatem skalibruj sensory piezo swojej wyważarki - procedurę powinieneś znaleźć w instrukcji obsługi maszyny.
- Jeśli Twoja maszyna wyposażona jest w automatyczne pomiary parametrów koła (odległość, średnica, szerokość koła), WTEDY KALIBRACJA WAGI TO NIE WSZYSTKO !! Musisz przeprowadzić również kalibrację systemów pomiaru tych parametrów. Dlaczego? Dlatego, że mimo przeprowadzenia kalibracji wagowej, podczas pomiaru parametrów koła maszyna będzie wprowadzała błędne dane koła - w takiej sytuacji komputer wyważarki również przeliczy błędnie wagi ciężarków.

Okej… teorię mamy za sobą. Jak zatem sprawdzić czy Twoja wyważarka działa prawidłowo pod tym względem? Temat jest bardzo prosty.
Na pierwszy rzut sprawdzenie pomiarów automatycznych (oczywiście jeśli Twoja wyważarka je posiada)…
- Weź jakiekolwiek koło stalowe i nałóż na uchwyt wyważarki, a następnie porządnie dokręć nakrętką.
- Zmierz suwakiem odległości, odległość i średnicę felgi - zrób to tak samo jak zawsze (do krawędzi, na której montowany będzie ciężarek). W trakcie tego pomiaru odczytaj jednak fizycznie odległość ze skali znajdującej się na miarce odległości. Następnie porównaj odczytaną wartość z wartością, która została wprowadzona automatycznie do pamięci wyważarki - wartości te powinny się zgadzać.
- To samo zrób ze średnicą felgi - odczytaj średnicę z oznaczenia na feldze, zmierz i porównaj z wartością wprowadzoną automatycznie do pamięci - tu również wartość powinna się zgadzać.
- Następnie zmierz szerokość felgi ramieniem (lub sonarem) do pomiaru szerokości. Sprawdź szerokość felgi cyrklem do pomiaru szerokości i porównaj z wartością wprowadzoną do pamięci - wartości powinny się zgadzać.

Jeżeli wszystkie wprowadzane dane zgadzają się ze stanem faktycznym, to systemy pomiarowe działają prawidłowo. Jeżeli jednak którakolwiek wartość odbiega od stanu faktycznego, należy skalibrować systemy pomiaru parametrów koła.
🔴 Przeczytaj też: Jaka montażownica do warsztatu? Pięć włoskich montażownic do kół
Następną czynnością jest sprawdzenie kalibracji wagowej. Czynność ta jest bardzo prosta…
- Załóż na wyważarkę koło z felgą stalową średniej wielkości (np. 15”).
- Zmierz parametry koła (odległość, średnica, szerokość) i wprowadź do pamięci wyważarki - jeśli posiadasz pomiary automatyczne, zostaną one wprowadzone automatycznie
- Wyważ koło jak zawsze do wartości 0 - 0.
- Następnie nabij ciężarek o średniej wadze, np. 30g w dowolnym miejscu na zewnętrzną stronę felgi i wykonaj pomiar sprawdzający. Dla prawidłowo działającej maszyny powinieneś otrzymać na wyświetlaczu wartość 30g (+/- 5g). Po ustawieniu pozycji ciężarka, ciężarek sprawdzający powinien znajdować się po przeciwnej stronie niż miejsce, w którym maszyna nakazuje zamontować ciężarek korygujący (tj. na godzinie 6).
- Następnie zdejmij ciężarek sprawdzający i wykonaj pomiar kontrolny. Powinieneś otrzymać rezultat 0 - 0.
- Następnie zamontuj ponownie ciężarek sprawdzający w dowolnym miejscu,, ale na wewnętrznej krawędzi felgi i wykonaj pomiar kontrolny. Dla prawidłowo działającej maszyny powinieneś otrzymać rezultat taki sam jak opisany powyżej w punkcie 4.

Jeżeli otrzymane wyniki zgadzają, tj. maszyna pokazuje taką samą wartość jak ciężarek wykorzystany do sprawdzenia oraz maszyna nakazuje nabić korektę po przeciwnej stronie, oznacza to, że maszyna działa prawidłowo. Jeżeli jednak położenie ciężarka lub jego masa nie zgadzają się, musisz przeprowadzić kalibrację wagową wyważarki.

Po drugie…
Sprawdź stan stożków swojej wyważarki. Ten problem bywa dość często bagatelizowany. Na ogół zakładamy, że stożkom nie może się nic stać. Niestety czasami po upadku stożka na podłogę, potrafi się on odkształcić i przestaje wtedy prawidłowo centrować koło na uchwycie wyważarki. Rezultaty wyważenia kół na takim stożku mogą niestety odbiegać od oczekiwanych i taki stożek należy wymienić na nowy. Stożki również ulegają procesowi zużycia, w trakcie którego powierzchnia styku z felgą oraz styku z wałkiem wyważarki wycierają się. Pojawia się luz na wałku i stożek przestaje spełniać swoją funkcję - do pomiaru zużycia stożków można kupić specjalny przyrząd pomiarowy do stożków, ale można też spróbować zmierzyć ten parametr suwmiarką. Weryfikuj zatem stan swoich stożków ponieważ mają one wpływ na sposób centrowania koła na wyważarce oraz na wynik końcowy wyważenia.
Po trzecie… Sprawdź czy pod pokrywą sprężyny znajdującej się w wale wyważarki (sprężyny oporowej stożka) nie znajduje się duża ilość brudu/piachu. W trakcie pracy w tym miejscu zbiera się brud i piach, które w trakcie obrotu koła przemieszczają się i mogą powodować niewłaściwe wyniki pomiaru. Zdejmij pokrywę (dekielek) i wyczyść przestrzeń pod pokrywą.
Po czwarte… Sprawdź jakość zasilania swojej wyważarki. Z doświadczenia wiem, że o tym właściwie wcale nie myślimy. Zakładamy, że skoro po podłączeniu np. wiertarki do gniazdka ona działa, to wszystko jest OKEJ. NIE KONIECZNIE! Wyważarka do kół to elektroniczne urządzenie pomiarowe i w zależności od stopnia zaawansowania maszyny, może ona być bardziej lub mniej wrażliwa na jakość zasilania. Wyważarki potrafią być wrażliwe na brak uziemienia w gniazdku. W przypadku jego braku potrafią zachowywać się dziwnie, np. zawieszają się, przekłamują wyniki pomiarów, nie reagują na wciśnięcie przycisków lub reagują z dużym opóźnieniem. Powodem jest niewłaściwy przepływ prądu pomiędzy komponentami elektronicznymi, które wywołują dziwne zachowanie maszyny. Problemy te mogą pojawiać się również przy zbyt niskim lub zbyt wysokim napięciu zasilania. Stan gniazda zasilającego możesz sprawdzić za pomocą np. testera gniazdek - pozwoli Ci on sprawdzić napięcie w gniazdku oraz to czy posiadasz uziemienie. Pamiętaj jednak, że tester gniazdka jest urządzeniem uproszczonym w pewnych przypadkach nie zawsze działa - ja osobiście polecam wezwanie elektryka, który w sposób profesjonalny sprawdzi stan Twojej instalacji elektrycznej.
Po piąte…
Jeśli wykonałeś już wszystkie powyższe czynności i dalej coś jest nie tak, to możesz sprawdzić jeszcze połączenia przewodów wewnątrz wyważarki. Czasami poluzuje się jedna z wtyczek łączących przewód do płyty elektronicznej i powoduje to dziwne zachowanie maszyny. Sprawdź zatem połączenia wszystkich przewodów pomiędzy płytami i przy okazji odkurz wyważarkę w środku…. niech pooddycha świeżym powietrzem :) Sprawdź też stan przewodu uziemienia przykręconego do obudowy oraz jakość tego połączenia. Dobrze jest raz na jakiś czas to połączenie oczyścić i dokręcić porządnie, aby uziemienie było pewne :)
🔴 Przeczytaj też: Wyważanie kół! Akcesoria do wyważarki!
Niestety jak w życiu powyższe porady nie zawsze działają, nie traktuj tego poradnika jako rozwiązania wszystkich problemów. Czasami zwyczajnie potrzebny jest serwisant od wyważarek, który sprawę ogarnie. Jeśli te porady nie zadziałały, skontaktuj się z naszym działem serwisu, który albo podpowie co dalej, albo przyjedzie do Ciebie i ogarnie sprawę :)